Ömrümün İlk 65 Yılı -Yağmur Atsız-

Gazeteci, radyocu ve televizyoncu, bunların da ötesinde bir entellektüel olarak Yağmur Atsız, başından geçenlerin bir özetini sunuyor. Çocukluk döneminde babası Nihal Atsız’ın evinde yakından tanıdığı ünlü kişilerimizi, yurt dışında yaptığı gazetecilik boyunca görüp yaşadıklarını okuyucusuyla paylaşıyor. Bu eserde, Türkiye’yi ve Türk dünyasını, Batı’yı ve Batılıları yakînen tanıyan dünya çapında bir gazetecinin gözlemlerini okuyacaksınız. Kitapta tarihî değeri bakımından çok önemli 48 sayfalık bir resim albümü de bulunuyor.

Etnogenez Halkların Düşüş ve Yükselişleri -L. N Gumulev-

Burada hiçbir delil gösterilmeden etnolojinin gerekliliği vurgulanmakta ve yazarın etnogenezle ilgili görüşleri açıklanmaktadır. Deliller ise, kitabın geri kalan bölümlerinde verilecek ve yazar o bölümlerde, okurunu bir tezatlar labirentinden geçirecektir.

Rus tarihçisi ve etnoloğu Prof. L. N. Gumilev'un bu eseri, başyapıtı "Eski Türkler"den sonra ikinci doktora tezi olarak hazırladığı bir diğer önemli çalışmasıdır. Etnogenez konusu, henüz Türkiye'de çok az bilinen bir bilim dalıdır. Dahası, üniversitelerimizde etnogenezin okutulduğu herhangi bir kürsü yoktur. Bu durumda, zaten yeterince bilinmeyen bir bilim dalının kendine özgü terminolojisi konusundan sıkıntı çekilmesi tabiidir. Özellikle çeviri eserlerde terminoloji yerine oturmadığı zaman, okuyucunun o kitaptan bir şey anlaması şöyle dursun, eseri sonuna kadar okuyabilmesi dahi mümkün olamaz.

Kızılbaş Türkler -Nihat Çetinkaya-

"Bütün menfi yakıştırmalara rağmen onlar Kızılbaş adıyla anılmaktan gururlanmışlar, 'Kızılbaş' sözünü bizzat kendilerini ifade etmek için iftiharla kullanmışlar, devletlerini (devlet-i Kızılbaş), hükümdarlarını (padişah-ı Kızılbaş) ve ülkelerini de (ülke-i Kızılbaş) bu tabir ile vasıfladırmışlardır. (...) Alevi Türkmenler, Kızılbaş adını, Osmanlı devşirme idarecilerinin ahlak dışı anlamlarla kullanıp halka da yayması sonucunda bırakmak zorunda kalmışlar ki, bazı kesimler bir süre Bektaşi adıyla anılmış, II. Mahmut'un, 1826 tarihinde Yeniçeriliği lağvetmesi ile Bektaşi adı da yasaklanmıştır. Bundan sonra başlayan sürecin, tespit edebildiğimiz bir safhasından itibaren de, bunlara Alevî denilmiş, kendileri de bu ismi benimsemiş ve kullanmaya başlamışlardır. Halbuki Alevî adı, tarihte Hz. Ali soyundan gelenleri yani yalnızca Seyyidleri tanımlamak için kullanılmıştır. İran Şiî literatüründe de Alevî denilince Hz. Ali'nin soyundan gelenler anlaşılır.

"Kızılbaş adının çıkış noktası, Türkmenlerin, çok eski bir Türk geleneğinin devam olarak 'Kızıl Börk' giymelerine dayanıyor. Kızıl başlık giymek, Türklerin çok eski bir geleneği idi. Yani Safevi devletinin kuruluş sürecinde, Şeyh Haydar devrinde başlamış değildir. Türkmenlerin milli-itikadi geleneklerince giydikleri Kızıl Börk'ten dolayı, siyasi olarak Safevi yanlısı, iktisadî olarak da Şiî anlamında Kızılbaş diye anılması, XVI. yüzyılın başlarından itibaren görülmüştür."

Değerli araştırıcı Nihat Çetinkaya'nın Kızılbaş ya da Alevî Türkler konusunu, sadece dinsel ve mezhepsel boyutlarıyla değil de, Türk tarih ve etno-kültürel gelenekleri bağlamında da tarafsız bir şekilde tartışmayı amaçlayan Kızılbaş Türkler (Tarihi, Oluşumu ve Gelişimi) adlı çalışması, çalışmanın sonunda yer alan kaynaklar listesinden de anlaşılacağı üzere, konu ile ilgili sağlam ve orijinal kaynaklara dayanarak hazırlanmıştır. Son derece zor ve riskli bir konunun böyle kapsamlı ve başarılı bir şekilde ele alınması, değerlendirmelerde objektif bir tutum sergilenmesi, özellikle de konunun bir Türk bakış açısıyla ele alıp değerlendirilmesi, sayın Çetinkaya'nın çalışmasının önem ve değerini daha bir arttırmaktadır. Alevî Türklere, Avrupa Birliği tarafından "Müslüman Azınlık" sıfatının kazandırılmaya çalışıldığı günümüzde, böylesi bir çalışmanın hazırlanması, çok yerinde ve anlamlı olmuştur.

Böylesine zor ve hacimli bir konuyu bu derecede başarılı bir şekilde ele alan değerli araştırıcı Nihat Çetinkaya'dan Kızılbaş Türkler'in inanış ve düşünüş dünyasını yansıtan başka bir çalışmayı hazırlamasını, çalışmalarını bu doğrultuda devam ettirmesini beklemek bizlerin hakkı olsa gerektir.

Ulusların Etnik Kökeni -Anthony Smith

Uluslar, ulus-devlet kavramı, milliyetçilik ve etnik köken üzerine yaptığı çalışmalarla dünya çapında bir üne sahip olan Anthony D. Smith'in bu alanda kaleme aldığı en önemli çalışmalardan biri. Çalışmasını iki temel eksen üzerine kuran Smith, bir taraftan dünya üzerinde var olan ama siyasi ve askeri güçle kültürel donanım bakımından büyük farklılıklar gösteren insan topluluklarının 'millet olma' iddiasını, diğer taraftan da, milletin antik dönemden beri var olduğunu ileri süren görüşe karşı, yeni nesil sosyalbilimci ve tarihçilerin milletin tümüyle 'modern' bir olgu olduğu yönündeki düşüncelerini irdeliyor. Türkçe'de daha önce de kitapları yayımlanan Smith'ten geniş ölçekli bir etnisite, millet ve uygarlık çözümlemesi.