1.  Burungu ötken zamanda, Cidalı Baysun deygan yerda, 

2.  ötken Alpamış Batırının tarifi hikayatı abyatıdır.

3.  Burungu ötken zamanda, Cidalı Baysun elinde Baybörü, Baysarı

4.  iki tenkalmen Bay idi. Dört tulgu may idi. Baylığın munı yok

5.  bir ferzandnıng derdinan. (Baybörü:) Eşiktan tözgö karar günü yok, Baysarı Bay.

6.  Bay birbiriga aytadı: Ey Baybörü, bol dünyadan bi ferzend öter bolduk.

7.  Hakdan bolsa inayet, peygamberden şafaat, pirlardan bolsa keramet. Yalgız

8.  zürriyet deyib hakdan tilek edelik. Bol söz bir birina makul geldi. Evliya

9.  koymay tünadi , Hakdan tilek etti. Yığlab yürügenide, iki Bay vade

10.     etdi. Alla Taala bizlarga ferzand verse, birimize oğul birimize kız verse,

11.     san mening kızımgı alarmıdıng, arı al dedim dedi. Mening oğlum bolsa,

12.     sening kızıng bolsa men sana kızımdı verür idim deyib akladı, vade

13.     kıldı. Kızı bolmay turganında iki Bay kuda boldu.

14.     Alla Taala rahim edib, tileğin kabul etdi. Şol vakitlar bolganında,

15.     aradan köp gün ötdü. Ellerine kaytu talabın etdi. Selamet

16.     ellerine geldi. Baybörü Baynıng alganına Can Talas Baybiçedir

17.     idi. Baysarı Baydıng alganına Altun saç Baybiçe idi.

18.     alganlarına yakınlık etdi. Göz yaşı kabul boldu. Boyna hamile bütdü.

19.     Tokuz ay on bir gün köterdi. Kabir tapsa kan Bayda, boyurgansa

20.     tün fayda. Kende ki tuman orlasa gözü yeride görmede. Eid günü

21.     manıng boldu Baybörü Baydıng alganı bir oğul bir kız  doğurdu. Baysarı

22.     Baynıng algani bir kız toğurdu. Katta Bayram toy birdi. Toksannan be

23.     soydurub, dört koldan ocak kazdırdı. Altin kabak attırdı. Dan

24.     biröv caylab çaptırdı, pehlivan ceket tutturdu. Otuz gün oyun

25.     kırk gün toyun etdi. Uyun içinde altun beşik salub, iki Bay

26.     ferzandların alub geldi. Hoca mollanıng aldılarına alub gelib koydu.

27.     Allahın yahşı bendesi sizlar ferzandlarımıng adın koyung, fatıha bering.

28.     Köp Baylar inam birdi. Sarfaylar şol vakitlarında birov o bolsun,

29.     bir o bol bolsun dedi. Baylarnıng gönlüne makul gelmedi.

30.     Kıbla tarafina karasa, başında kulahınıng neyinde ceğde üstünde

31.     melle hoca mollalar gördü. Özları bir yahşı bende, yedi kalender peyda

32.     boldu. Hoca mollalar aytadı: Ey Baybörü Bay, göz yaşın kabul

33.     bolgan iken, gaibden bahtlı kalender geldi. Şular ferzandleringing

34.     adın koysun. Şular ne dese, hem bizlar amin deyib kul köter eli dedi.

35.     Toy hanadan, toy ulusun birdi. Yedi kalenderler ortağa çağırıb,

36.     alub gaibden gelgen bende, sizler şol ferzandlerning adın koyung dedi.

37.     Kalendarlar yahşı dedi. Baybörü Baydıng yalgaz oğlunun adına

38.     merd Alpamışs bolsun dedi. Kıznıng adına Karlıgaç (Kırlangıç) bolsun, Baysarı

39.     Baynıng kızınıng adına Gülbarçın bolsun dedi. Gülbarçın Alpamışga 

40.     çift bolsun dedi. Alpamışnı yeti kalender aldıga alıb özünün

41.     arkasına pençe urub, yalnız oğlum sen dedi. Yedi piring men dedi.

42.     Tar yolda taykak kişide, başınyga iş tüşgan yerde, yedi kamil pirim

43.     deyib yad etseng, Alla Taala yardım birsa, kollamak bizga şart diygan.

44.     Gaib eren kırk çilten iken gözden gaib boldu. Katta bayram toy

45.     tarkab gitti. Aradan yedi yıl ötdü. Birgünü oturub iki Bay kengeş 

46.     etdi. Oğul der ki oğul birdi, kız der ki kız birdi, ikimiz kuda

47.     bolduk. Karılık karşı gelganında, yiğitlik yelip ötganıda, elde katta

48.     Bayram toylar bar. Karakasga at binseng, at kuyruğun sart tüysan,

49.     kartayganda kök börü oğlakğa düsen kalay bolar iken düştü.

50.     Bedevining saylab binib kök börü oğlakga tüsdü. Baysarı Bay

51.     oglakkı aldi da kaçdı. Baybörü Bay izinan kovub yetdi. Oğlaknıng

52.     sırağınan üstab cıbırdı. Baysarı Bay cibermedi. Yekevu şu yerde

53.     zıtlaşıp, itişib birbirine kamçi salub, kuralaman icinde Baybörü

54.     Bay uruğundan köp idi. Baysarı Bayın uruğu az idi.

55.     Kökbörü oğlakna talaşıb şeytan iyesi boldu. Baysarı Bay

56.     togan kudası Bayböridan köp körülük, köp zorluk gördü *

57.     Kalsa çıksa can * diygan kudasıynan gönglü kaldı. Mening bi

58.     ferzand ayganlığımı başıma geltürdü. Kim koyunluk sebebinan Baysarı

59.     şaşıp merekeden uyuna kaytdı. Bağrının suyuga çerke berib yeti

60.     gün yeti tün dalağa çıkmayı hafa bulub yatdı. Yatıb oyalanıb

61.     mening kıyamatlıg kudam idi, Baybörü mening korluğun, zorluğun

62.     görüb yürgenca yana bir yurtlarıga başımnı alub keteyim. Er

63.     yiğit kudasınıng korluğuna cıdamay bir yurtlarga gitayın. Baybörü Bayga

64.     kızımdı birmayın. Bir salum tuzumdu hem birmayın. Bol yalgancı dünyada

65.     Baybörü Baydının serem yüzün görmeyim deyib, altıaycılık kırk günçilik

66.     yolga, Tayşa Hanıng iline, toksan narga can artub, Tayşa Kalmakdıng

67.     iline göçdü. Ak Bulak deygan bolakdıng başına çıkdı. Tuni manan

68.     yolda sehering fayz vaktinda toksan narga kaytadan can artdı.

69.     Gül Barçın cannı altun kebeceğe salub kara nardıng üstünde,

70.     Altun Saç adlı alganı bir söz dedi: * Hava cavsun, aydın

71.     günlar sel bolsun * yıldan yılga bol devletinin mal bolsun *

72.     seher vaktinde toksan narga yük artıb * Gül Barçınıng atası,

73.     sizga yol bolsun * ayıl tartdık dan bedeving beline * kulak

74.     saldık men Moğolunung tiline * seher vaktda toksan narga yük salub *

75.     men baraman kanday şahınıng iline. Cuvab Baysarı Bay: mang yığlayıngda

76.     kılgandı kalem kaş * korluk menan ötmey diygen içgen aş *

77.     korgan korlugumnu beyan eyleyim * (Baysarı:) Kemlik tartıb yığla birma

78.     Altun Saç * on törtünde bülend toğan ay idin * bu dünyada

79.     dört tulukga say idin * azdan devran sürgan baytak elimde *

80.     bol yurtlarda iki tengles Bay idik * ontörtünde bülend togan

81.     ay boldu * bol dünyada dört tulugum say boldu * azdan daveran

82.     sürgan baytak ilimde * at çabdırgan günda bayram toy boldu *

83.     deli gönlüm taşgan men * bedevge kamçı baskan men * esirde algın

84.     dalada * ulağni alıb kaçgan men * maksadga kimler yetgendi * bir

85.     zürriyet kadiri bizga ötgandi * kıyametlik kudam idi Bayborı *

86.     kiynimden kovub tiykandi * kıyamatlık kudeman * başıma kamşı

87.     tiggendi * aldımda ağam yoğ ikan, kıynımda inim yoku ikan * bir

88.     ferzanding kemiynan * kiyamatlik kudamdan basima kamsi tiggendi *

89.     tartdım ayıl nardınng beline * alti ayçılık kırk günçılık yol

90.     yurub * men barurman Tayşa Kalmak iline * at kuyruğun tüyerim *

91.     armansız davran sürerim * yalguz kızım Barçınnı * din bilmagan Kalmakka *

92.     saylab yürub beririm. * Cevab Altun Saç: Men yığlaymın gözde yaşım *

93.     göl bolub * artım yabkan kara saçım gül bolub * olday görkan

94.     yalgız kızım Gülbarçın * azdım devran süralmadı kız bolub * doksan

95.     kirme bağının gülü Şolmayma * arlı yiğit namus belan ölmeyme *

96.     ağayın men kim uruşmas talaşmas * abiruy varda elge kaytsak bolmayma *

97.     salmas kadir mevlam başka yarlıknı * kalar din bilmesler fiili tarlıkını *

98.     ağayın min kim uruşmas talaşmas * kayt kıl rahmat imdi abruy

99.     barlıkda * naz bedavnıng minnatıdendur tirliği * zayi bolur ömrümün

100.   şirliği * kel kaytalık emdi ebruy barlıkda * yaman bolur din

101.   bilmesinin korlugu * Imdi şol kitgannan göçüb gitdi. Altı

102.   aycılık kırk günçülük yol yürüyüp, sağı selamet Tayşa Hanıng

103.   iline barıb tüşdü. (Tayşa) Kenkine konuş birdi.  Çarvağa çay birdi. Tayşa

104.   Kalmakdın ilinde fıkara bolub, zekatın berib, yüre birdi. Kiması

105.   şul boldu. Kurumsak atandı. Alkıssa aradan yedi yıl ötdü. Munda

106.   ketkanda Gülbarçın yedi yaşında idi. Yedi yıl ötdü, yaşı ondörde

107.   yetdi * Ol ayındakı haberdi kimnen işitdin * Tayşa Kalmakdan

108.   işitting * Yurt eğesi Tayşa Hannıng kulağına yetdi. Altmış iki

109.   alemdarlar, otuz iki mühurdarlar hemesi işitdi. Barçinin tarifini

110.   Tayşa Hanga aytd. Aynalayın kayınayım. Bayağı kelgen Baysarı diygan

111.   fıkaraning diygen bir kızı bar iken, sizga layık ikan didi. Padişah (Tayşa) makul

112.   gördü. Şol Bay bizga kızın birmas migan, bizdi kuyov dimas mikan?

113.   Onda aytadı: Sizden artuk kimga biredi? Taksir dedi. Bar onday

114.   bolsa aytırıb geling dedi. Şol vakitlerinde Karacan deygan Kalmak,

115.   özü bahadur, özü pehlivan bol hem bir kalanıng hakimi idi. *

116.   (Karacan:) Hanınıng işi el menan * Padişah zorluk kılman, ne işi bar kız menan *

117.   Nasib bolsa Barçın Can * devran sürer biz manan * Karacan aytadı:

118.   Men alamın; Tayşa Han aytdı: Men alamın.

119.   Şol vakitlarda vazir-i azamlar menan kengeşde köpde Hızır, mingde veli bar.

120.   (kengeşteki vezirler:) Padişaga aytadı: Ey Taksir, aytıb irişip turganca, siz Padişasiz. Yübering tokuz

121.   yavşu, Karacan yübersün tokuz yavşu, kaysınızga birse ikbaliniz dedi. Bol

122.   söz Padişaga makul geldi. Aman sözdüng kızıgı yakın geldi. Padişah sayladı

123.   tokuz yavşunu, Karacan sayladı tokuz yavşunu. Padişam teklif etdi on

124.   sekiz yavşuga: Baysarı Bayding kızng Padişam dise manga bersin; Batır dise

125.   Karacanga bersin. Ihtiyarı Baysarıda. Padişamda zorluk bolmaydı,

126.   ne etse özü bilsin. Onsekiz Kalmak bedevge bindi. Baysarı Baydın

127.   ordasına yürüş kıldı. Padişanıng yahşi veziri tokuz yavşının

128.   başı idi. Kökaman Kaska dır idi. Baysarı Bay tikkan ak

129.   ordaga geldi * Bedevning tavdan eşkali * turmagın bizden yaşkanıb *

130.   Bol uyda bende barmıygan * biz manan haberlaşkalı * Bedev sürigan

131.   kıyataş * Akdi gözden kanlı yaş * ak uyda bende bar bolsang *

132.   çık ta uydan habarlaş * Baysarı maydanga çıkdı. Padişahdan gelgan

133.   adam ekenliğini bilib, Baysarı Baydıng renggi uçdu. Yol bolsun

134.   didi. Şol vakitleride Kökaman Kaska aytdı: * Lal-i mercanlı sedefli *

135.   düşmanga birdik edebi * Arada yavşu yürümeklik, kethüdalardan

136.   sebebdi * dünya fani yalgandı * kimlarga vefa kalgandı * arada yavşı

137.   yürumeklik * bizlerden emes Baysarı * kethüdalardan

138.   kalgandı * karagan nayza tuğ baylab * kıyıp Bayga gelganman *

139.   ak körövge göz oynab * selamlıga gelgenman * yeki müslüman

140.   balasın evlenmekke geleman * evleştirmek elçiden * cavlaşdırmak

141.   cavşıdan * Kuşlarını salgan avcı men * sizde kız bar bizda oğul *

142.   kızınga gelgan cavşı men * yalın bedevning öresin * Konguratdan

143.   çıkkan töresin * Tayşadan gelgan tokuzmuz * Karacanman tokuzmuz *

144.   Padişah desang Tayşaga * Batır desang Karacanga * ihtiyarında

145.   Baysarı * Baröınıngdı beresin * sözünü kanday korasın *

146.   Baysarınıng gitdi medeti * belinden taydı davlatı *

147.   kaytıb ordağa girdi Barçın yalguz olday görgan kızına karab:

148.   Gevherim sensin mening karağım sen bolmasang kim bolar? Haldan

149.   sorağın Tayşa Handan sizga yavşı gelibdi. Karacannan ikevu

150.   talaş bolubdu kaysısına kalab göngül birasın? Aynalay korgan çırağım.

151.   Şol vakitlarda Barçın can turub söyleydi * aklım boldu bol

152.   meydanda imdi lal * Kalmakdın ikiside televi dünya mal * Yığlay

153.   birma ata gönlüm bözüldu * hak yayında karar büter atacan * işbu

154.   demnen öz demangını dem deme * adam görsang sen özünden kem deme * 

155.   yığlay buyurman ata gönlüm bözüldu * Barçın canın bar da ata gam yeme *

156.   ayna manan ak yüzümnü göreyim * hakdıng salgan süresine göreyin *

157.   yığlay birma ata, şükür kılayın * şol Kalmakka barıb cevab bereyim *

158.   yıldan yılga talday boyum uzadı * yarnıng derti vay bahtımı kesedi * 

159.   binip bedev her meydandan yılmayma * savaş günü at kuyruğun

160.   örmayma * kabul kılıb berding Kungrat sultanına * aman bolsa

161.   on dört yaşda kelmeyme * bolmay savaş at kuyruğun öresin *

162.   men bilemen ata, kaygır töresin * erten menin mal eğesi kelgende *

163.   canım ata senib cevab beresin. * Habar Altun Saç taki: * Seher

164.   vakti sarı atan yük artdırdıng * din bilmagan Kalmaklarga

165.   çatdurdun * göçübte deyüb zar yığladım elimde * munda kelib kanca

166.   dünya arttırdıng. * Cevab Barçınıng, saçrab orundan turdu

167.   kınay belini burdu, köyüktey boynun burdu, Barçın dilber iki

168.   kulun alga koşorub, Tayşa Handan gelgen yavşıga karab, söz

169.   söyleb turgan şekli: * Men yığladım sizni görüb zar zar *

170.   köp yığlayman aşım nekir kemlik bar * erem deyip kelgen Barçın canın men idim *

171.   kulak salsan men gönlümden arzi bar * Padişahdan kelgen cavşılar *

172.   mening aytkan bol sözüm * Tayşa Hanga aytub bar * çalın bedevning

173.   öredi * yiğitten pohta töradi * Tayşa Han diygan ol bolsa *

174.   Barçın diygan men idım * bizler bir işsiz gelgan misafir * bizga altı

175.   ay mühlet biradı * aradan altı ay ötkence * arığı *

176.   semiz bolsa tabdasın * ak süngüsünü sablasın * zerli tonum giyemin *

177.   muhtaç men işim ciyamın * kırk günçülük Bayrakka * munglu bolgan

178.   Barçın men * Bayrakka başım koyamın * binip bedev çelgenga * armansız

179.   davran sürganga * kırk günçilik Bayrakdan * atı özüp gelgenda *

180.   kay Kızılbaş demeymin * kay bir Kalmak deymayman * bahtı kara

181.   Barçın men * Han hanunnga aytub bar * özüm sovgan tiyemin. Bol

182.   söznü aytdı. Cavşıylar kaytdı Tayşa Hanıng nazarına bardı. Hanga

183.   tiyaman deyib aytdı. Karacanıng yabargan cavşısı hem bol

184.   hem sagan tiyemin deyib aytdı deyib bardı. Han aytdı men alam deyib,

185.   Karacan aytdı men alamın. * Yekevleri irişti * irişkileri

186.   kirişti * Barçın canga talasıb ikisi zıd boldu * sen niytasın

187.   sen niytasın deyib * laf leşger köp menan * dübürlegen top menan *

188.   yekevü yağu bolub tokuz yoldıng terebigetine karasa ondokuzbin gela Batır *

189.   kızıl çekmen tolu Batır * ak çatır kök çatır * derebüge barub

190.   kurulub yatır * meydanda savaş boldu * at bağrınan kanboldu *

191.   özengindan sel boldu * yolganın kara sayları * taşköpür

192.   yeni yol boldu * özü özünün kırgın boldu * şol Barçın

193.   sebeb boldu * ham inan, ham inanmang. *

194.   Aradan dört ay ötganca Kalmaklar özü özünan kırgın boldu.

195.   Indi söznü Alpamışdan işiting. Bayçobar atga binip Kalmakka

196.   gitgan yarının izinden.

197.   Bayborınıng bir kulu bar idi. Adını sorsang Kultaydır idi.

198.   Toksan kuldıng başı iydi. Yılkınıng başında çatır idi. (Alpamiş’ın) Atası

199.   menin anasi yalgız ölümle ayrolub kalur men deyib, gelinining (ardından)

200.   gitgening aytganı yok idi. (Alpamış) Tilladan eğerdi inina salub köp

201.   yılkınıng başında yatgan Kultay babasının kaşına geldi. Alpamış

202.   yedi yaşga kelgen song bir nice nasi kolunda şol bir ferzandına niyet

203.   koylub aytıb idi. Düldül kulun yedi cana çıkıb idi. Bir şimal

204.   binse, bende bingan iymas idi. Ol Bayçobar aytar idi:

205.   ya meni bir er biner ya şimal yel biner. Kaysı bahadur beni binse kuyruğunan

206.   tartıb turguzgan kişi biner deyib dedi. Şunday Bayçobar at şol

207.   söznü könglününg makul kılıb yürür idi. (Alpamış:) Sonday Kalmakka gitgan

208.   gelininin izinen ketaman bana bir at ver dedi. Yahşınıng fiili benim

209.   iniyşiga aytıb aydum balam, köp yılkını üstünden tokurtub aydayın

210.   sen bir taşdıng kaşında yat. Sen nazarında eryiğit iykeninde

211.   bileyim. Özinga münasıb aytgan kulundu üstab al. Balam sening yahşı

212.   ikenliğini bileyim. Balam işindi tanıb uslasang kulundan ayrılab

213.   vereyim. Köp yılkınıng üstünen tokutub aydadı. Yılkı man baba canına feda

214.   ayladı. Hama yılkılar Alpamışdın üstüden ötdü. Özününg Baybörü

215.   bay atasınynıng köp yılkısınıng içinden hiç bir bedevni gönlü

216.   kabul tutmadı. Yılkının bir kara görünüm songünda bir Bayçobar at

217.   göründü. Yelesi kulağının aşkan, dört ayağın ting baskan, kuyruğunda

218.   bir koltuk seksevuldung ak buzişgi çalga gelina kahramanıng bir arka

219.   kannıng bakınıng burçiği Alpamış yatkan, at taştung ostnan yürtüb

220.   öte birdi. Alpamış bileğina koçeyin yaydı, saçrab orunudan turdu.

221.   Alpamış sultan aynı on dört yaşında atdın kuyruğunan yolbars yaşday

222.   pence saldı. Alpamış diygan elif idi. Canıvar Bayçobar nardayın tizin

223.   bükdü. Kancalab kulağın tikdi. Üç mertebe zor saldı. Alpamış yubarmadı.

224.   Alpamış alp zorluğun bildirdi. Şunday ginan bildurdu. Bayçobar

225.   atın özününg vadesi var idi. Meni kuyruğumnan tartıb turguzgan

226.   er binar deyib idi. Meğer bolsa egam şol deyib tura birdi. Kultay adlı

227.   babası yanına geldi. Kutlu bolsun mingan atynıng * sen, sen manıng

228.   medetin * kutlu bolsun çobar atıng * boynına takgan tumarıyng *

229.   çabkanda tarkar tumarıydın * her yerlerde gönlünga yarar çırağım, mingen

230.   çobarıng * (Alpamış) Tilleden eğer saldı, çift ayalın saldı. Polatdan davul

231.   töngörüp * artına kalkan büktürüp * karagay neyza büktürüp *

232.   astındaki çobarın * öz başı men ting görüb * Kultay atlı

233.   babadan. Bindi bedevning beline * sefer kıldı meydanga. Tayşa Kalmak iline *

234.   onda munda yol binen * bol zamanda til binan * akça yüzün Şoldurub *

235.   gamka gönlün toldurub * Barçın canıng yolunda * bingan çobar

236.   boldurub * Habardı kimnan işitdiğin. Bayağı Tayşa Han ilen Karacannıyng

237.   leşgeri Barçınga talaşib derbende yatar iken, seherding feyiz vaktinda yatkan

238.   iken, Karacan bir atdıyng debürövü kulağına geldi. Göngülleri eğranıb

239.   yerlar sıza birub Karacan seçrab orundan turdu. Tayşanıng yığısınında

240.   kayt * bizning yiğit kayt, yakarda bin kul keleyatur * yakırda

241.   bin kolga tatı turgan er keleyatur * ak savutum kiyeyin * at kuyruğun

242.   tüyeyin * kim hem bolsa Karacan adım kurumasa * bir çetinan tiyglaşab aç

243.   boriday tiyayın * it özü ala bolsada, börü görsa biriger diygan Karacan,

244.   her kim el ellerine kaytdı. Karacan seherden tang atkanca yol yürüdü. Gün

245.   kızarıb çıktı. Karacan bol dübürovu görebilmadı. Aldı tuman artı,

246.   karangı at kulağın görmaytuğun. Zemstan batur Alpamışdıng arvağı

247.   güçedi. Piri zor Karacan Alpamışdı görebilmedi. Astındaki kara

248.   tulparı gördü. Bayçobar atın terazisi bülend iken, Bayçobar

249.   atdan korkanınan, Batırdıyng susynan korkanınan, yolnung gah buyanına

250.   gah oyanına can tangdap şıkıp turgan şekilde cahanda takırnı gördıyng.

251.   Kara atnı gördüng * gözler kamaşır yüzingnan * ağayının aynalsun

252.   özüngnan * murding hüdaga gözüngnan * ne gördüng kara at ne

253.   gördüng * yurtayın dedim tepindin * kaçan yemekte kem ettin *

254.   Kamçı urmam kıyın çekindin. Ne gördüng * on dörtde tarlan

255.   asbaysın * ömrdan gözüm casbaysın * kamçılasam kadam basmaysın * ne

256.   gördüng kara at ne gördüng * beklar kurgan çadırıma * altında

257.   yolbars yatarma * kelgenler bizdan Batırmı * ne gördüng kara

258.   at ne gördüng * at çomulgan termeken * kelgenler bizdan ermeken *

259.   namerding kaygı yermeken * ne gördüng kara at ne gördüng. *

260.   Şol vakitlarda Karacan karasa tuman açıldı. Şimal turdu. Karasa yüzü

261.   kubaca, gözü alaca, özü bir on dört yaşar tamaşa, bir kahkülü altundan

262.   bir kahkülü gümüşden, ayni on dört yaşda Alpamış gördü. Oy bayzen 

263.   Baysunlu Özbeg * yadugar ya dua koy * alayın canını, dökeyim

264.   kanını. Huda yağısın. * Aydın günler sel bolsun * yıldan yılga

265.   bol devletim mal bolsun * ömrüm bolub sendey bola görmedim *

266.   uğru sunlu kayser şunlu yol bolsun * bülend derler bol Kalmakdın

267.   dağını * seisen bilerden bedevning tavını * kaysı elden kanday

268.   elga barasın * kim bolarsın, sen kiyalli kut, ya beyli. * Cevab

269.   Alpamışdın: Ayl tarkanım bedevning beli * içgenim süsenim Baysunun

270.   gölü * özüm adım sorsang manga derler Alpamış * atam adın

271.   sorsan derler Baybörü * köp gün boldu ben çıkanım ilimden *

272.   Kongur kaz uçkandı Baysun gölünden * on dört yaşda bedev saylab

273.   ben binip * ben gelemen Barçın cannıng gininden * dedigenda

274.   tavdan bedav otgandı * sabır eylagan maksuduna yetgandı * yedi

275.   yaşda molla okub yurganda * Barçın canım şol illarge gelgandı *

276.   bağ içinde elma iken nar iken * Hak yaratkan dergahında yar mı iken *

277.   çiftimdan ayrılgan ben bir munglu ben * şol yarımnı görgan

278.   bilgen var mi ki? * Karacan kark kark güladi: Sendan baska yekev

279.   idi hariydar * açulmakka bol meydanda gül gerek * küydürmekke

280.   bizga şunday dil kerak * gelgan yardı bizdan ayırıp almakka *

281.   bizlardan ziyadarak belki er gerek * acuvlansam men alarman canıngdı *

282.   teringding tögöyün kızıl kanıngdı * kayta birgil kelgan sonlu gelgen

283.   yoluna * ala almas kelgen Barçın yarıngdı * kaçsang at

284.   salur men sonlu süngüge * tursang tutulursun canım kuluma * ala

285.   almas sen gelgen Barçın yarıngdı * kayta bir ay sonlu gelgen

286.   yolunga * Batır Alpamışdın dimağı toldu, köp acuvu geldi:

287.   Işbu demnan öz demini dem deme * adam görsang senin özüngdan

288.   kem deme * bol meydanda tekebbirlig söyleme * şuygabın inandı Kalmak,

289.   gam yeme * gözünde alartıb cayamısın * özyüngdü merd, beni

290.   namerd demeğen sen * bol meydanda tekebbirler söyleme * şol söz menan

291.   bizni korkar deysinbe * perverdigar başga saldı tarlıkdı * Kalmak

292.   kılma fiili tarlıknı * acuvlansam men keser men başıngdı * abay

293.   siyasat men korkar dedingmi * başlagın Barçınga abiruy varlıkda. *

294.   Şol vakitler Alpamış aytadı: sen tekbirlig ülken söyleme alışmak

295.   gerekme, atışmak gerekme. Karacan Kalmak turub ne dedi: Atışsam

296.   mıltık atar ya kılıç keser. Atışgandı savaşgandı koyayın şol sunlu

297.   menan alışsam ne eder. Karacan aytadı: atışmak altı atang başına

298.   alışmak gerek dedi. Şol vakitlerinde Batır Alpamış tilladın kemerin

299.   seçdi. Bayçobar atından düştü. Karacan hem tilladan kemerin seçdi.

300.   Batır canından geçdi. Arsday ak bileğin seçib yekevi Barçın

301.   canıng yolunda canını tasaddık kıldı. Ikavi pelvanlikka turdu.

302.   Alpamış aytadı: Sen al emelinge dedi. Karacan aytadı: Sen al,

303.   emelindi dedi. (Alpamış:) Senin sakalınıng akı bar, ağalığıng tağı bar. Sen al

304.   emelini dedi. Karacanga nöbet birdi. (Karacan) Yolbarysday pença saldı.

305.   Alpamış adlı Sultan: Ya şer-i huda Hazret Ali er murtaza deyib mahkem

306.   sığındı. Şol vakitlarında bayağı adını koygan yedi kalender piri tayin

307.   boldu. Yedi kamil piri gelib iki ingan esel yaptı. Korgaçınday

308.   salmakdı. Kara tağday bardaşık Alpamış Sultan taraf etmedi. Yan

309.   basga alıb göradı. Aşırma alıb geledi. Hic közgatabilmedi.

310.   Arifding özüme cevizding tübüme Sultan Alpamış tarif etmedi.

311.   Karacan Alpamışga nöbet birdi. Üc kez otgan şunung evveli

312.   Hudaga yığlab kaldı. (Alpamış) Yedi kamil pirine yığlab, Karacannıng kemerine kol

313.   saldı. Tavlab tavlab kotarıb inine aldı. Mahgemrak kısdı. (Karacanın) Özünan

314.   burnuynan kan gitdi. Taşlar vakitda Karacan Kalmak yalınıb yalvarıp

315.   bir söz söylab turubdu: * Yşs bedev öz devrinde çapılur * Batır

316.   bolgan ak kalkanı yabılur * sindirding belimi alding

317.   canımdı * izlediğin Barçın bolsa tabulur * yalguz idim bir

318.   birövge eş boldum * yalgancıda garib gönglüm boşgördüm *

319.   hudanı bir bildim resulnu ber hak * beş kana gün sizing menan

320.   dost boldum * kanlar olsa, ziya kalır altun tak * men söylayın

321.   agayınlar tinglab bak * bes gene gün sening manan dost boldum *

322.   hudanı bir buldum resulnu ber hak * hemeni halk etgen haksın hudayım *

323.   asi bendening tokulurmu günahim * bes gana gün sizning manan

324.   dost boldum * dinim Muslumandı birdur Hudayim * şol vakitlarıynda

325.   Alpamış gönlüne kıyal fayda boldu: Bunu öltürgan manan karayer tolar

326.   deysembe. Alla dedi, resul Alla dedi din müslüman boldu, kolunu yıbardi, yedi

327.   katlam bolub varıp yıkıldı. Peşimiz mezgili bolganda Karacan özüne gelip

328.   Sultan Alpamışga aytadı: Ol korkanımdan dost bolub idüm

329.   kaytadın erasına dost boldum. Bana kelime şehadetini öğret. Kelime

330.   şehaetini aytıb Isfahan kiliçnı ortasına koyub kucaklaşıb dost

331.   boldu. Karacan kara atının beline bindi. Alpamış Bayçobar atınıng

332.   beline bindi. Karacanıng havlu haremine geldi. (Karacan) Dostuna hizmat kıldı

333.   beş gün tamam aradan ötdü. Altıncı gününg yüzü boldu. Bahar geldi.

334.   (Karacan:) Bay altı aylık yoldan benim manan dost bolmakka kelib  Barçın adlı

335.   yarını izleyip gelkendi. Dostum cevab birsang bol gitkenden

336.   gitsem, Barçın yarınga yetsam, senning kelgenini bildurub bir sevinçleb

337.   gelsem, kalay göresin? (Alpamış:) Acar bolur dostum dedi. Alpamış Kara

338.   canıng gönlüne hayal peyda boldu. (Karacan) Gel dostumnıng Bayçobar

339.   atına minib, yakınlab Barçıncan tiken ak uyga yakınlab, barıb: *

340.   bedevmin tavdın eşkali * turmağın bizdin yaşganıb * bol uyda kişi bar

341.   mıkan * biz menan haberlaşgalı * kara tavda bardı kış * gözümden

342.   akdı kanlı yaş * ak uyda benda bar bolsang * çıkın meydanga

343.   haberlaş. * Sonda Barçın söyleydi: * garib gönglümün kuşu

344.   çok * misafir kılman dostum yok * kim bolsang kalma yolungdan *

345.   habarlaşırga kişim yok * gitdi medetim belimen * taydı devletim

346.   kolumdan * habarlaşarga kişim yok * kim bolsang kalma yolungdan. *

347.   Cevab Karacan: * Bolmay savaş at kuyruğun öreyin * adın

348.   ayal Barçın dilber ne dedin * meydanga sabak göz gönengden Barçın

349.   can * Baysun ildan sizga habar vereyim * binib bedeve her meydandan

350.   gelgende * Isfahandan sansız Kalmak olganda * özü on dörtde

351.   atı Alpamış * sizdi izlep bir yaş oğlan gelganda * boynuna

352.   takgan tilla tumarın * savaşda tarkar bingen kumarın * özü on

353.   dördünde adı Alpamış * inanmazsan binib geldüm çobarın * Alpamış

354.   nıng Bayçobarnıng atıyn aytgansun. Barçın can bakıb, aydayın

355.   çalkayıb, maydanga yükürüb çıkdı. Astına karasa Bayçobar atını

356.   gördü. Üstüna karasa kaynatgan temir renkli, şekli yok, gurbatlı bir din

357.   bilmagan kara Kalmaknı gördü. Barçın can görüp vaay derib deyib Bay

358.   çobar atnı cıramıtıb gonglu bozuldu. Gözüynan yaşı tizilib: *

359.   Boynuma takganım tilladan tumar * men yığladım gece gündüz zar zar *

360.   basganıngdan mandayın apan aynalsung * kaplan olub olca bolgan

361.   Bayçobar * men yığladım gözde yaşım göl bolub * arttım yapkan

362.   kulang saçım gül bolub * közgünanman olca bolgan Bayçobar *

363.   kaplan olub kalgan senmin kul bolub * men karasam besten tugan

364.   ay idi * sultan aman deyüb gönglüm cay idi * görgeninden

365.   aylanayım Bayçobar * men gitganda kisir engen tay iding. *

366.   Cuvab Karacan: * kıl yamanlık maksudunga yetme gel * zar yığlayıb

367.   bizni sersen etmegel * gözüngden aynalayın Barçın can * kub yığlayıb

368.   ayallığını etmegil * tartdıym ayaldan bedevining beline * kulak sal

369.   Karacanning diline * namerd mekan deyub, kaldum men gafil * yolbarsday

370.   penca saldı belime * Allah dedim at comuldu terlerga * özü yalgız köp

371.   yığlaydı pirlarga * namerd mekan deyib kaldum men gafil * burgut deyim tavlab

372.   urdu yerlerge * yalgancıda garib gönlüm hoş gördüm * yalgız

373.   idim bir ukege eş boldum * Hudanı bir bildim * resulunu ber hak *

374.   korkanımdang Alpamış ilen dost boldum. * Şol vakitlarda (Barçın) koltuğunnan

375.   kollab, ordağa Karacan dostun tüşürdü. Uyunda bar taamın birdi.

376.   (Karacan:) Barçın can bizni yahşi görsang, Alpamışnıng dostu deseng, endi

377.   dostum yanına kaytar idim. Magan sevinç biyrsang dedi.

378.   Barçın saçrab ornıydan turdu, tünike kol saldı, altun

379.   düğmeli çekmendi yanına koydu. * Şunda Karacan söylaydı: Sening

380.   atang Baysarıbay dedi bar idi, anang - atang kayda gitgan dedi.

381.   Şunda Barçın zar yığlab aytadı: Han Hanlıgın kıldı, fıkara fikaralığın

382.   kıldı. Bizga Tayşa Han zorluk kıldı. Arı kızıngdı magan vermeysin

383.   deyib, arı Karacanga birmaysın deyib atam anamdı, bu gün üç gün

384.   boldu, Tayşa Han uyga saldı. (Karacan:) Bar kelda Barçın Alpamış dostuma yetsam,

385.   atam anam sağmıken dese, menen dost bolgan bolmas. Menen çok hem

386.   yahşırak deyib mindi çobarnıng beline: * Aklım boldu bol maydanda

387.   imdi lal * namus armanın közgalısdı Konguratlar * Baysun ildin

388.   mal eğesi gelganda * men karasam uyun kuydu Tayşa Han * binib

389.   bedev her maydandan gelgende * Isfahandan sansız Kalmak ölgende *

390.   men karasam uyung kuydu Tayşa Han * Baysun ilden merd Alpamış

391.   gelgenda * toksan kirmey bağda gülüm solganda * ecel yetmey