Herkes geçtiğimiz hafta 22 Temmuz seçimini değerlendirmek için toplanan CHP Parti Meclisi’nin ne yorumlar yapacağını merak ediyordu. Acaba partide fatura kime kesilecek, kim görevini bırakacak, hangi özeleştiriler yapılacaktı?

Sonra o şaka gibi vargılar dökülüverdi ortaya: MYK “Seçim Sonuçlarını AKP Lehine Etkileyen Temel Faktörler” başlığıyla bir rapor hazırlayıp “suçluları” kamuoyuna açıkladı: Beyin yıkayan 2. Cumhuriyetçi medya, AKP’ye destek veren tarikatlar, ABD ve AB, aynı şekilde cemaat ve aşiret ilişkilerinin Güneydoğu’daki etkileri, AKP lehine propaganda yapan imamlar, RTÜK ve YSK’nın AKP ihlallerine göz yummaları, halka dağıtılan rüşvetler…

Yani aynaya bakmak merkez kadronun aklına bile gelmemişti! Sonra neler mi oldu? Tabii ki “malum medya”, önüne altın tepside sunulan bu fırsatı kaçırmadı ve CHP’yi delik deşik eden mizahi köşe yazıları her noktadan fışkırmaya başladı: Mehmet Barlas kalkıp “Hoca Fıkrası Gibi Seçim Yorumları” diye bir makale döşeniyor, bunu 30–40 başka makale izliyor…

Vazgeçtim medyadan, CHP’lilerin kendileri bu yorumları okuyup saç-baş yoldular. Zaten seçimden iki gün sonra Baykal şaka yapar gibi, YTP – DSP - (ve SHP)’nin getirilerini hiçe sayarcasına, “oyumuzu 1,5 puan arttırdık” diye demeç verip, okları üstüne fazlasıyla çektikten sonra, bu rapor tam bir fıkra etkisi yaptı. Açık konuşalım: Ne MYK’nın, ne de hiç kimsenin, CHP’yi insanların ağzına bu şekilde sakız yapma hakları yok. CHP gibi köklü ve Cumhuriyet’in kurucusu olan bir partiyi yönetenler, her şeyden önce halkın gözünde bu saygınlığı korumaya mecburlar.

İşin ilginç tarafı, MYK’nın raporda halka şikayet ettiği her veri, seçime giderken ülkenin içinde bulunduğu tüm şartların ve altyapının dökümünden ibaret! Bu şartları, bu yönetim “bunlarla başedilemez” diye gözünde büyütüyor idi ise, o zaman derhal çekilmeli, partiyi bir başka kadro 22 Temmuz’a taşımalıydı!

CHP herkesçe bilinen o “çok namüsait şartlara rağmen” başarmaya mecburdu. Zico kalkıp bir maçtan sonra “hava kötüydü, rakip seyirciler bizi tutmuyordu, saha kaygandı, uçak yolculuğu yorucuydu” dese, bunlar inandırıcı bahaneler olur mu? Tarih, bahane sıralayanları değil, koca fırtınalara rağmen gemiyi kurtarıp limana çekmeyi başaranları hatırlar.

İşin daha acı tarafları da var. Aslında Baykal ve MYK’sı, zaten o şikayet ettikleri şartlardan da sorumlular! 1988 yılında Baykal’ı SHP Genel Sekreterliği döneminde makamında ziyaret etmiştim. Dinciliğin yükselişine ve 163. madde tehlikesine uzun uzun değindim. Kendisi beni dinledi ve sonra “Sevgili Bedriciğim, seni bu şeriat paranoyasından kurtarmamız lazım” diye gülümseyerek teskin etti. Bunun ardından Baykal’ın CHP de Genel Sekreterliğe getirdiği Ertuğrul Günay, Mumcu öldürülmeden hemen önce “İmam Hatiplilerin askeri okullara alınmasını” savunan demeçler veriyordu! Dönem, CHP’nin “imam-hatipliyle diskocuyu” bir araya getirmeye çalıştığı dönemdi! Keşke Sn. Baykal haklı olmuş olsaydı da, Mumcu, Aksoy, Kışlalı ve tüm diğer şehitlerimiz aramızda olsaydı! Yani son 15–20 yılda, tüm bu şartlar dinci partileri körükleyecek bir kıvama yükselirken, SHP ve CHP o “yumuşak geçiş” yıllarında olaylara seyirci kalmasalardı. Bu “demokrasi” tanımının yanlış yapılmasının getirdiği bir felaketler silsilesinin başlangıcıydı.

Mağlubiyetini hazmetmek, özeleştiri yapmayı bilmek bir erdemdir. Oyunun kuralları ve şartlar ortaya atılarak, yönetimler, bir de üstüne halkı suçlayıp, kendilerini aklayamazlar.

CHP 1965 seçimlerini, İnönü’nün ortaya koyduğu “Ortanın Solu” sloganı üzerinden hazırlamıştı. Bu ses getiren çıkışın halka ulaştırılması ise, Paşa’nın A kadrosu olan genç milletvekilleri üzerinden gerçekleşiyordu. “Ortanın Solu, CHP’nin göbek adıdır” sloganıyla sivrilen Dr. Suphi Baykam, akımın en önde gelen ilk birkaç baş propagandacısından biriydi. Ama sonuç CHP için hüsran olmuştu: “Ortanın Solu, Moskova yolu” sloganıyla bu rüzgarı kesen Demirel’in AP’si, seçimi sildi süpürdü. Bozgun sonrası mağlubiyetin değerlendirmesini yapmak üzere toplanan CHP Parti Meclisi’nde oklar, İsmet Paşa’ya çevrilemeyeceğine göre, Baykam’a çevrildi. Henüz 39 yaşındaki genç milletvekili “Ortanın Solu”nun günah keçisi oldu ve acımasızca eleştirildi. Baykam “Bu savımızı halka anlatacak vaktimiz yeterli olmadı. Yoksa Türkiye için en doğru yol Ortanın Soludur, bu ‘suç’un sorumlusu aranıyorsa, bunu seve seve kabul ediyorum” diyerek Parti Meclisi’nden istifa etti.

Bu aslında sosyal demokrasinin doğum dönemeciydi CHP için. Temel bir hata yoktu. Ama sonuçta, doğru ya da yanlış, CHP “suçu” kendinde aramıştı, oyunun kurallarında veya halkta değil!

Keşke Baykal ve ekibi de özeleştiriye, diyalektik materyalizme açık olsaydılar… Geçen haftaki eleştirilerimi de, ne onay, ne de bir yanıt gelemeyeceğini bilerek yazmıştım. Gerçekten çok yazık…

Baykal ve ekibinin anlayamadıkları bir konu var: Bu halkın Cumhuriyetçi, demokrat, Kemalist kesimleri, CHP’yi büyük ölçüde ideolojisi nedeniyle eleştirmiyor ki! CHP 1 Mart tezkeresi konusunda haklıydı. Laikliği savunup, Cumhurbaşkanlığına eşi türbanlı bir AKP’linin çıkmasını engellerken de haklıydı. Kıbrıs ve AB konusundaki şantajlara taviz vermeyen tavrında da haklıydı. Şehitlerimize sahip çıkan ve PKK’yı lanetleyen tavrında da haklıydı. Dokunulmazlıklar konusunda da haklıydı. Yani CHP’nin gerçek tabanının ana kızgınlığı, bugün kimi aklı evvellerin dediği gibi “Bu parti faşist oldu, sağa kaydı, aşırı milliyetçi, ırkçı oldu” gibi saçma sözler değil.

Yabancı medya mensuplarının benimle yaptıkları röportajlarda en çok tekrarlanan soru şu oluyor: “Peki, AKP’nin somut olarak neden olduğu anti-laik hareketler arasında ne var ki? Ne örnekler verebilirsiniz?” Bu soruyu biraz da samimi merakla soran yabancının dışında bir de işin bildiğiniz Türkiye kısmı var: “Abartıyorsunuz efendim! Adamlar ‘anti-laik’ ne yapmış ki! Hepsi paranoya bu korkuların! Bunlar aslında bizim solculardan daha demokrat”.

Karşımdaki içi kan ağlayan babanın adı Nuri Güreşen. Oğlu Hasan Güreşen’i kaybedeli şunun şurasında henüz iki haftacık olmuş. Ama inanın bana aradan iki on yıl daha geçse, o acı tazeliğinden hiçbir şey kaybetmez. Fotoğraftaki Hasan Güreşen, yakışıklı, taş gibi asker… Elinde makinalı tüfek ile şimdi pankart olmuş olan fotoğrafında gururla gülümsüyor. Baba Güreşen’e sarılıyorum ve güneş gözlüklerimin arkasında ağladığımı ona belli etmemeye çalışıyorum. Nuri Güreşen metin, kararlı ve dimdik ayakta… Artık oğlunun iki çocuğuna hem babalık hem dedelik yaparak avunacak…